Wet BAZ: verplichte AOV voor zelfstandigen — wat moet je nú regelen?
De overheid verplicht zelfstandigen zich te verzekeren bij arbeidsongeschiktheid. De wet is nog niet definitief, maar de peildatum nadert. Voordat je iets afsluit: doe eerst De Vermogensvergelijker® — want wie niet weet wat hij nodig heeft, betaalt al snel te veel.
Erwin Volleberg
Oprichter Be Sure First® · 35 jaar financiële ervaring
Wat is de Wet BAZ?
De Wet Basisverzekering Arbeidsongeschiktheid Zelfstandigen — kortweg Wet BAZ — is een wetsvoorstel dat alle zelfstandige IB-ondernemers verplicht zich te verzekeren tegen inkomensverlies bij langdurige arbeidsongeschiktheid. Op 13 maart 2026 stemde de ministerraad in met het voorstel van minister Aartsen. Het ligt nu bij de Tweede Kamer, die het op 2 april 2026 behandelt.
De wet geldt voor zzp'ers en andere IB-ondernemers met winst uit onderneming. Directeur-grootaandeelhouders (dga's) met een bv vallen buiten de regeling, net als meewerkende partners en resultaatgenieters.
Wat houdt de verzekering in?
De publieke BAZ-regeling werkt als volgt. Je betaalt een premie van 5,4% van je winst uit onderneming, met een maximum van circa €171 per maand (prijspeil 2025). Na een wachttijd van twee jaar — je moet dus twee jaar aaneengesloten arbeidsongeschikt zijn — kun je aanspraak maken op een uitkering. Die uitkering bedraagt maximaal het wettelijk minimumloon, op dit moment ruim €2.200 bruto per maand.
Belangrijk: het UWV beoordeelt niet of je nog jouw eigen werk kunt doen, maar of je nog algemeen geaccepteerde arbeid kunt verrichten voor het minimumloon. Denk aan functies als parkeerbeheerder of productiemedewerker. Kun je dat nog? Dan krijg je geen uitkering — ook al ben je als ondernemer volledig uitgeschakeld.
"De BAZ is feitelijk slechts een voorziening in het geval van een calamiteit. Ondernemers moeten goed bij zichzelf nagaan of ze dit risico afdoende hebben afgedekt."
— Vereniging ZZP Nederland
Opt-out, overgangsrecht en de peildatum — wat is het verschil?
Dit is het deel waar veel ondernemers door in de war raken. Er zijn drie begrippen die door elkaar worden gebruikt, maar die elk iets anders betekenen.
Overgangsrecht (peildatum)
Wie voor de peildatum al een particuliere AOV heeft afgesloten die aan bepaalde eisen voldoet, mag die verzekering behouden. De peildatum wordt naar verwachting vastgesteld in 2026 — mogelijk al in het tweede kwartaal. De exacte datum wordt pas kort van te voren bekendgemaakt.
Opt-out (vanaf 2030)
Zodra de wet ingaat — naar verwachting niet eerder dan 2030 — kun je kiezen voor een private verzekering in plaats van de publieke UWV-regeling. Voorwaarden: je premie moet minimaal even hoog zijn als de BAZ-premie, je uitkering mag niet lager zijn, en de verzekering moet doorlopen tot de AOW-leeftijd.
Stabiliteitsbijdrage
Ondernemers die kiezen voor de opt-out betalen via hun verzekeraar een stabiliteitsbijdrage aan de publieke pot.
De conclusie is helder: wie voor de peildatum een passende AOV afsluit, behoudt het overgangsrecht en staat sterker. Wie wacht, heeft straks minder keuze.
De kritiek: is de BAZ wel genoeg?
De Raad van State was in december 2025 kritisch over het wetsvoorstel. De uitvoerbaarheid is een groot struikelblok: de Belastingdienst kan de premie-inning pas aan vanaf 2030, en het UWV kampt al met grote achterstanden. Kortdurende of gedeeltelijke arbeidsongeschiktheid — wat veruit het vaakst voorkomt — valt buiten de boot. Een particuliere AOV biedt daarvoor wel dekking, op basis van jouw eigen beroep.
Wacht niet — maar doe eerst De Vermogensvergelijker®
Veel ondernemers gaan nu nadenken over een AOV, een ongevallenverzekering of een ander alternatief. Maar wie niet weet wat hij werkelijk nodig heeft, betaalt te veel of verzekert zich voor risico's die hij al anders heeft afgedekt.
Ons advies: doe eerst De Vermogensvergelijker® voordat je ook maar iets afsluit. Binnen een mum van tijd zie je jouw inkomsten, uitgaven, bezittingen, schulden en achterstanden, én de maandelijkse ruimte die je hebt. Pas als je dat overzicht hebt, weet je wat je verantwoord kunt verzekeren.
"Wie niet weet wat hij nodig heeft, betaalt al snel te veel. De Vermogensvergelijker® geeft je in één keer het overzicht dat je nodig hebt om de juiste keuze te maken."
— Erwin Volleberg, Be Sure First®
Wat kun je nu concreet doen?
- Doe De Vermogensvergelijker® — zodat je weet wat je werkelijk nodig hebt
- Laat je adviseren over een passende particuliere AOV vóór de peildatum
- Kijk of een AOV op basis van beroepsarbeidsongeschiktheid beter bij je past
- Bekijk of je via loondienst al (deels) verzekerd bent
- Wacht niet af: de peildatum wordt niet lang van tevoren aangekondigd
Let op: dit artikel bevat algemene informatie. De wet BAZ is nog in behandeling. Laat je persoonlijk adviseren voor een situatie die bij jou past.